ในทำนองเดียวกันหากไม่มีวัวควายไถนา
หรือวัวควายผอมโซเพราะในฝนแล้งไม่มีหญ้ากิน
ชาวนาก็จะไม่อาจทำนาได้ หรือทำได้เพียงเล็กน้อย
ชาวนาที่เจ็บป่วยบ่อยๆ ขาดอาหาร ก็ไม่อาจทำงานหนัก
เช่น ไถนา เกี่ยวข้าวได้ดีและถ้า
ขาดความรู้ก็ทำไร่ทำนาไม่ได้ผลดีเช่นกัน
ภัยธรรมชาติ
คือ น้ำท่วม และฝนแล้งมากๆ ทำให้ต้นข้าวเสียหายนั้น
เป็นเหตุให้ชาวนาไม่มีข้าวกินและจำหน่าย
ทำให้ชาวนายากจนลง และต้องกู้เงิน
จากผู้มีเงินมาเลี้ยงชีพและลงทุน
ภัยธรรมชาติที่เกิดขึ้นบ่อย ๆ เป็นเหตุให้ต้องกู้ยืมเงิน
หนี้สินพอกพูน ในที่สุดต้องสูญเสียที่ดินให้แก่เจ้าของเงิน
หมดที่ทำมาหาเลี้ยงชีพ
รัฐบาลแต่ละยุค
แต่ละสมัยได้พยายามช่วยเหลือชาวนาด้วยวิธีต่างๆ
การจัดตั้งแหล่งให้กู้ยืมเงิน และปัจจัยการผลิตเป็นวิธีหนึ่ง
แหล่งที่รวบรวมเงินและปัจจัยการผลิตเพื่อให้กู้ยืมเช่นนี้
เรียกว่า ธนาคาร ธนาคารที่รัฐบาลจัดตั้งขึ้นเพื่อช่วยเห
ลือผู้ประกอบอาชีพทำไร่ทำนาและเลี้ยงสัตว์
ได้แก่ 1) ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร
(ธกส.) เพื่อเป็นแหล่งเงินกู้ที่เก็บดอกเบี้ยต่ำ
2) ธนาคารข้าวเพื่อเป็นแหล่งกลางรวบรวมข้าวไว้ขายแก่ชาวนาที่ขาดแคลนข้าว
ขายให้ราคาถูกพอสมควรหรือให้ยืม
3) ธนาคารโค-กระบือ เพื่อให้ราษฎรที่ขาดแคลนโค-กระบือ
ยืมไปใช้งาน หรือช่วยในการขยายพันธุ์
การทำงานทุกอย่างให้ได้ดีจนเป็นอาชีพ
มีรายได้เลี้ยงชีวิตของตนและ ครอบครัวได้นั้น
ต้องศึกษาเล่าเรียนให้มีความรู้ ฝึกฝนให้สามารถทำงานนั้นๆ
ได้ผลดี ไม่ว่าจะเป็นการทำไร่ทำนา
ทำงานช่าง หรือเป็นครู เป็นหมอ ก่อนจะทำงานต้อ
งหาความรู้เกี่ยวกับการทำงานนั้น เมื่อมีงานทำ
มีอาชีพแล้ว ก็ต้องหมั่นตรวจดูผลงานว่ามีคุณภาพดีอยู่หรือไม่
ต้องพยายามปรับปรุงด้วยการฝึก หรืออ่านหนังสือหาความรู้เพิ่มเติม
ในการทำงานนอกจากจะต้องใช้ความรู้
ความคิด ความชำนาญ ปรับปรุงตนเอง และปรับปรุงผลงานของตนให้ก้าวหน้า
มีคุณภาพดีอยู่เสมอแล้ว งานบางชนิดต้องอาศัยอุปกรณ์เข้าช่วยทำงานให้เร็วขึ้น
ได้ผลสม่ำเสมอ มีจำนวนมากขึ้น ใช้แรงงานของตนน้
อยลง อุปกรณ์มีหลายอย่างหลายประเภท บางอย่างทำขึ้นใช้เองได้หรืออาจซื้อหาอุปกรณ์ง่ายๆ
ที่มีผู้ทำขึ้นจำหน่าย บางอย่าง เป็นเครื่องจักรกลสลับซับซ้อน
ผู้ใช้ต้องฝึกการใช้และการระวังรักษาต้องรู้จักเลือกอุปกรณ์ที่เหมาะสมกับงาน
ทำงานได ้ผลดี และไม่สิ้นเปลืองค่าใช้จ่าย
