ชนชาวไทยมีความรู้เรื่องพืชในท้องถิ่นมานานกว่าเจ็ดร้อยปี บรรพบุรุษของเรารู้จักพืชชนิดต่างๆ หลายร้อยชนิด และได้เสาะแสวงหาพืชที่มีอยู่ตามธรรมชาติในป่ามาใช้ประโยชน์เรื่อยมา โดยนำมาทำยารักษาโรคเป็นอันดับแรก ทุกหมู่บ้านมีผู้รู้เรื่องพืชที่ใช้ทำยาได้ เรียกว่าหมอยา ทำหน้าที่เก็บรักษาพืชเหล่านั้นไว้ มีตำรายาสำหรับรักษาโรคเมื่อมีผู้ป่วยไข้

ความรู้เรื่องพืชเช่นนี้ได้มีการถ่ายทอดสืบต่อกันมาจนถึงปัจจุบัน นอกจากรู้เรื่องพืชที่ใช้ทำยารักษาโรค คนไทยยังรู้จักพืชนานาชนิด สำหรับปรุงผสมกับเนื้อปลาและเนื้อสัตว์อื่นๆ ทำเป็นอาหารกินกับข้าวที่ปลูกไว้ในท้องนาใกล้บ้านอีกด้วย พืชอาหารเหล่านี้เมื่อเป็นที่ต้องการมากขึ้น ก็นำมาปลูกไว้ในที่ดินใกล้บ้านเพื่อให้ใช้ได้สะดวก และยังเก็บผลิตผลขายเป็นรายได้อีกด้วย

ไม่แต่เท่านั้น คนไทยยังรู้จักพืชที่เป็นพิษ โดยรู้ว่าพืชชนิดใดบ้างที่มีพิษสะสมอยู่ตามส่วนต่างๆ ของต้น และพิษเหล่านั้นอยู่ที่ใบ ดอก ผล หรือเมล็ด ทำให้สามารถหลีกเลี่ยงอันตรายซึ่งเกิดจากพิษของพืชได้เป็นอย่างดี นอกจากนั้นยังรู้จักพืชที่อาจนำมาใช้แต่งสีอาหารให้สวยงาม น่ากินรู้จักพืชที่อาจนำมาใช้ย้อมสิ่งของ เช่น ผ้า เชือก หรือหนัง

ให้มีสีสันสวยงามติดทนทาน และรู้จักพืชที่อาจนำมาใช้ทำเครื่องจักสาน ภาชนะ เครื่องมือ เครื่องใช้ในครัวเรือน สำหรับใช้ในชีวิตประจำวันอีกด้วย ปัจจุบันได้มีการศึกษา ค้นคว้า และจัดหมวดหมู่พืชพื้นบ้าน ตามวิธีการทางวิทยาศาสตร์ เรียกชื่อวิชาดังกล่าวนี้ว่า "พฤกษศาสตร์พื้นบ้าน"